Anonim şirketlerde pay senedi bastırılması zorunluluğu, zaman içinde farklılık gösterir. Bu farklar eski ve yeni Türk Ticaret Kanunu hükümleri arasındaki farklardan kaynaklanır. Bu nedenle soruyu iktisap tarihi başlangıç tarihini anlatabilmek için iki döneme ayırıp cevaplamak daha açıklayıcı olacaktır.
Yeni Türk Ticaret Kanunu ile Kurallar Değişti
Halka kapalı Anonim Şirketlerde pay senedi bastırılması, 6762 sayılı eski Türk Ticaret Kanunu’na göre zorunlu değildi. Ancak bazı şirketler, vergi istisnalarından faydalanmak için hisse senedi bastırabiliyordu. 1 Temmuz 2012’de yürürlüğe giren 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu ile bu durum değişti. Yeni Türk Ticaret Kanunu, anonim şirketlerde pay senedi bastırma ile ilgili yeni yükümlülükler getirdi. Yeni sistemde, hamiline yazılı hisse senetlerinin, pay bedelleri tamamen ödendikten 3 ay sonra basımı zorunludur. Nama yazılı paylardaysa azlık talep ederse nama yazılı hisse senedi bastırılması gerekmektedir.
Hamiline Yazılı Paylarda Senet Basımı
Anonim şirketlerde, hamiline yazılı paylarda hisse senedi bastırılması zorunludur. Yönetim kurulu, pay bedelinin tamamının ödenmesinden itibaren üç ay içinde hamiline yazılı pay senetlerini bastırıp ortaklara dağıtmak zorundadır. Bastırılacak hamiline yazılı hisse senetleri için yönetim kurulu tarafından bir karar alınmalı ve bu karar ticaret siciline tescil edilmeli ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilmeli, şirketin internet sitesi varsa, burada da yayınlanmalıdır.
Hamiline yazılı pay senetleri, 1 Nisan 2021 tarihinde yapılan düzenleme ile birlikte, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) bünyesinde yer alan Hamiline Pay Kayıt Sistemi’ne kaydedilmek zorundadır. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 486. Maddesinin ikinci fıkrasına sonradan eklenen “Hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgiler, senetler pay sahiplerine dağıtılmadan önce Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilir.” hükmü ile, hamiline yazılı hisse senetlerinin MKK’ya bildirilmesi zorunlu hale getirilmiştir.
Kısa adı MKK olan Merkezi Kayıt Kuruluşu bildirimi, Hamiline Pay Kayıt Sistemi adlı HPKS’ye elektronik ortam üzerinden yapılan kayıtla sağlanır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 562’nci maddesinin on üçüncü fıkrası, hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgileri Merkezi Kayıt Kuruluşu’na bildirmeyen anonim şirket yönetim kurulu üyelerine 20.000 Türk Lirası idari para cezası verilmesini emretmektedir. Ve bu ceza, her yıl VUK uyarınca ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılmaktadır. Anılan idari para cezasının 2024 yılı için artırımlı tutarı 96.226 Türk Lirasıdır.
Nama Yazılı Paylarda Koşullu Zorunluluk
Nama yazılı paylardaysa, hisse senedi bastırma zorunluluğu koşulludur. Azlık pay sahiplerinin bastırılmasını talep etmeleri durumunda, yönetim kurulu nama yazılı pay senetlerini bastırmak ve sahiplerine dağıtmak zorundadır. Ancak azlık bu talepte bulunmazsa, bastırma zorunluluğu doğmaz. Azlık, talebi reddedilirse mahkemeye başvurarak yargı kararı ile bastırılmasını sağlayabilir.
Yine de, yönetim kurulu talep gelmemiş olsa bile, nama yazılı pay senetlerini bastırabilir. Amacı, pay senetlerinin çıkarılmasını teşvik etmektir.
Güvenlik Önlemleri de Zorunlu
Pay senetlerinde güvenlik önlemleri son derece önemlidir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, sahtekarlığı önlemeye yönelik güvenlik standartlarının uygulanmasını şart koşar. Bu önlemler, sahtekarlığı önlemeye ve taklit edilmeyi engellemeye yöneliktir. Güvenlikli basılan hisse senetlerinin, matbaalarda veya yazıcılarda basılan basit belgeler gibi kolayca taklit edilmesi artık mümkün değildir.
Size Nasıl Yardımcı Olabiliriz?
AEK Pay Senedi olarak anonim şirketler için pay senedi basımı yapıyor ve bu süreç ile ilgili danışmanlık yapıyoruz. Ayrıntılı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İlgili Yazılar
Pay Defteri Kitabı’nın Üçüncü Baskısı Üzerine Dr. Soner ALTAŞ ile AEK Pay Senedi Söyleşisi
Altaş Consulting Company Kurucusu Dr. Soner Altaş ile AEK Pay Senedi Basım Merkezi Kurucusu/Ekonomist Ayşe Kösebay arasında, “Sermaye Şirketlerinde ve [...]
Sermaye Artırımında Hamiline Yazılı Pay Senedi Bastırmak Zorunlu mudur?
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 486'ncı maddesi uyarınca hamiline yazılı payların bedelleri tamamen ödendiğinde, yönetim kurulunun belirli süreler içinde pay [...]
Geçici İlmühaber Süresi Ne Kadar? Pay Senedi Ne Zaman Bastırılmalı?
Geçici ilmühaber anonim şirkette pay senedi henüz bastırılamamışsa pay sahipliğinin ispatı için kullanılan belgedir. Peki ilmühaber hangi paylar için, hangi [...]
Anonim şirketlerde pay senedi bastırılması zorunluluğu, zaman içinde farklılık gösterir. Bu farklar eski ve yeni Türk Ticaret Kanunu hükümleri arasındaki farklardan kaynaklanır. Bu nedenle soruyu iktisap tarihi başlangıç tarihini anlatabilmek için iki döneme ayırıp cevaplamak daha açıklayıcı olacaktır.
Yeni Türk Ticaret Kanunu ile Kurallar Değişti
Halka kapalı Anonim Şirketlerde pay senedi bastırılması, 6762 sayılı eski Türk Ticaret Kanunu’na göre zorunlu değildi. Ancak bazı şirketler, vergi istisnalarından faydalanmak için hisse senedi bastırabiliyordu. 1 Temmuz 2012’de yürürlüğe giren 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu ile bu durum değişti. Yeni Türk Ticaret Kanunu, anonim şirketlerde pay senedi bastırma ile ilgili yeni yükümlülükler getirdi. Yeni sistemde, hamiline yazılı hisse senetlerinin, pay bedelleri tamamen ödendikten 3 ay sonra basımı zorunludur. Nama yazılı paylardaysa azlık talep ederse nama yazılı hisse senedi bastırılması gerekmektedir.
Hamiline Yazılı Paylarda Senet Basımı
Anonim şirketlerde, hamiline yazılı paylarda hisse senedi bastırılması zorunludur. Yönetim kurulu, pay bedelinin tamamının ödenmesinden itibaren üç ay içinde hamiline yazılı pay senetlerini bastırıp ortaklara dağıtmak zorundadır. Bastırılacak hamiline yazılı hisse senetleri için yönetim kurulu tarafından bir karar alınmalı ve bu karar ticaret siciline tescil edilmeli ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilmeli, şirketin internet sitesi varsa, burada da yayınlanmalıdır.
Hamiline yazılı pay senetleri, 1 Nisan 2021 tarihinde yapılan düzenleme ile birlikte, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) bünyesinde yer alan Hamiline Pay Kayıt Sistemi’ne kaydedilmek zorundadır. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 486. Maddesinin ikinci fıkrasına sonradan eklenen “Hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgiler, senetler pay sahiplerine dağıtılmadan önce Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilir.” hükmü ile, hamiline yazılı hisse senetlerinin MKK’ya bildirilmesi zorunlu hale getirilmiştir.
Kısa adı MKK olan Merkezi Kayıt Kuruluşu bildirimi, Hamiline Pay Kayıt Sistemi adlı HPKS’ye elektronik ortam üzerinden yapılan kayıtla sağlanır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 562’nci maddesinin on üçüncü fıkrası, hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgileri Merkezi Kayıt Kuruluşu’na bildirmeyen anonim şirket yönetim kurulu üyelerine 20.000 Türk Lirası idari para cezası verilmesini emretmektedir. Ve bu ceza, her yıl VUK uyarınca ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılmaktadır. Anılan idari para cezasının 2024 yılı için artırımlı tutarı 96.226 Türk Lirasıdır.
Nama Yazılı Paylarda Koşullu Zorunluluk
Nama yazılı paylardaysa, hisse senedi bastırma zorunluluğu koşulludur. Azlık pay sahiplerinin bastırılmasını talep etmeleri durumunda, yönetim kurulu nama yazılı pay senetlerini bastırmak ve sahiplerine dağıtmak zorundadır. Ancak azlık bu talepte bulunmazsa, bastırma zorunluluğu doğmaz. Azlık, talebi reddedilirse mahkemeye başvurarak yargı kararı ile bastırılmasını sağlayabilir.
Yine de, yönetim kurulu talep gelmemiş olsa bile, nama yazılı pay senetlerini bastırabilir. Amacı, pay senetlerinin çıkarılmasını teşvik etmektir.
Güvenlik Önlemleri de Zorunlu
Pay senetlerinde güvenlik önlemleri son derece önemlidir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, sahtekarlığı önlemeye yönelik güvenlik standartlarının uygulanmasını şart koşar. Bu önlemler, sahtekarlığı önlemeye ve taklit edilmeyi engellemeye yöneliktir. Güvenlikli basılan hisse senetlerinin, matbaalarda veya yazıcılarda basılan basit belgeler gibi kolayca taklit edilmesi artık mümkün değildir.
Size Nasıl Yardımcı Olabiliriz?
AEK Pay Senedi olarak anonim şirketler için pay senedi basımı yapıyor ve bu süreç ile ilgili danışmanlık yapıyoruz. Ayrıntılı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İlgili Yazılar
Pay Defteri Kitabı’nın Üçüncü Baskısı Üzerine Dr. Soner ALTAŞ ile AEK Pay Senedi Söyleşisi
Altaş Consulting Company Kurucusu Dr. Soner Altaş ile AEK Pay Senedi Basım Merkezi Kurucusu/Ekonomist Ayşe Kösebay arasında, “Sermaye Şirketlerinde ve [...]
Sermaye Artırımında Hamiline Yazılı Pay Senedi Bastırmak Zorunlu mudur?
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 486'ncı maddesi uyarınca hamiline yazılı payların bedelleri tamamen ödendiğinde, yönetim kurulunun belirli süreler içinde pay [...]
Geçici İlmühaber Süresi Ne Kadar? Pay Senedi Ne Zaman Bastırılmalı?
Geçici ilmühaber anonim şirkette pay senedi henüz bastırılamamışsa pay sahipliğinin ispatı için kullanılan belgedir. Peki ilmühaber hangi paylar için, hangi [...]
